تلگراف خبر مرگ عمو از تبریز ،

كاغذ مردن دایی ، ز خراسان برسد

صاحب خانه و بقال محل از دو طرف

این یكی رد نشده، پشت سرش آن برسد

طشت همسایه گرو رفته و پولش شده خرج

به سراغش زن همسایه شتابان برسد

هر بلایی به زمین می‌رسد از دوُر سپهر

بهر ماتمزده‌^ء بی سر و سامان برسد

اكبر از مدرسه با دیده‌^ء گریان آید

وز پی‌اش فاطمه با ناله و افغان برسد

این كند گریه كه من دامن و ژاكت خواهم

آن كند ناله كه كی گیوه و تنبان برسد

كرده تعقیب ز هر سوی، طلبكار مرا

ترسم آخر كه ازین غم به لبم جان برسد

گاه از آن محكمه آید پی جلبم مأمور

گاه از این ناحیه آژان پی آژان برسد

من در این كشمكش افتاده كه ناگه میراب

وسط معركه، چون غول بیابان برسد

پول خواهند زمن، من كه ندارم یك غاز

هر كه خواهد برسد، این برسد، آن برسد

من گرفتار دو صد ماتم و روحانی گفت

سه پلشك آید و زن زاید و میهمان برسد

                                                      غلامرضا روحانی

پ.ن1: مدتها بود که من دنبال متن کامل این شعر بودم. تا بالاخره یک جایی پیدایش کردم:

 «پَلَشت» یا «پِلَشت» به معنای ناپاک و پلید و آلوده است.

روستایی در جنوب شرقی تهران بر جاده‌ی خاوران وجود داشت به نام «پلشت» که پس از انقلاب، شهرکی شد و به «پاکدشت» نام گردانده شد. زنده‌یاد «مهدی اخوان ثالث» شعرهایی دارد که جای سرودن آنها روستای پلشت است.

یکی از اصطلاح‌های عامیانه «سه پلشت» است که به اشتباه «سه پلشک» و یا حتا «زِپِرِشک» (!) نیز گفته می‌شود. ریشه‌ی آن از بازی عامیانه‌ی «سه قاپ» می‌آید و بدترین حالتی است که سه قاپ در کنار هم بنشینند.

«سه قاپ»، همان طور که از نام آن برمی‌آید، با سه قاپ (مفصل زانوی گاو یا گوسپند) بازی می‌شود و بیشتر در جنوب شهر تهران رایج بوده است. (امروزه که دیگر همه چیز بازی‌های کامپیوتری شده است! شاید قاپ بازی کامپیوتری هم ساختند!)

هر یک از چهار سوی قاپ نامی دارد که عبارتند از: اسب، خر، جیک و بوک. در این بازی، سه قاپ را در دست گرفته و به روی زمین بازی می‌اندازند.

حالتی که یک اسب با دو جیک، یا یک خر با دو بوک بنشیند بازیکن برنده است.

اما «سه پلشت» حالتی است که در آن دو اسب با یک خر یا دو خر با یک اسب بیاید که بازیکن بازنده می‌شود.

چند اصطلاح عامیانه‌ی دیگر که به قاپ‌بازی ربط دارد:

جیک و بوک چیزی را درآوردن: یعنی سر از کار کسی درآوردن.

شپش توی جیبش سه قاپ می‌اندازه یا بازی می‌کنه: تهی دست است. آه در بساط ندارد.

قاپ کسی را دزدیدن: دل کسی را بردن

بز آوردن یا بزبیاری: بد آوردن. حالتی است که یک اسب با دو بوک یا یک خر با دو جیک بنشیند.

جالب آن که در انگلیسی نیز اصطلاحی هست که می‌گویند: Bad things come in three یعنی چیزهای بدی سه تایی با هم می‌آیند یا روی می‌دهند.